Nevralji nedir?

Duyu sinirlerinin ağrımasına denir. Sinirlerin geçtikleri yerlerde irkilmeleri veya iltihaplanmaları sonunda ortaya çıkar. Sinir dokusuna etkili olursa, «nevrit» adını alır. Başlıca sebepleri: Soğuk, rutubet, sinire yakın iltihaplar, sıtma, grip, bademcik iltihabı, nikris, romatizma ve şeker hastalığıdır. Bulunduğu bölgeye göre çeşitli adlar alır (diş, boyun nevraljisi gibi).

Tedavide ilk şart, istirahattir. Ağrı kesici ilaçlar kullanılır. B ve C vitaminleri de faydalıdır. Nevraljiye sebep olarak, sinirsel dokuya zarar veren maddeler neden gösterilir. Sigara, alkol, civa maddeleri, toksinler vb gibi durumların sebep olduğu söylenebilir. Romatizması olan insanlarda, zayıf vücutlu, metabolizması düzensiz kişilerde sıkça rastlanmaktadır. Nevralji halk arasında pek isim olarak bilinmez ama çok sık görülür.

Bir anda başlayan çok şiddetli ağrı, bazen dayanılması imkansız derecelere gelmekte, saniyeler içinde bitmekte yada dakikalarca sürmektedir. Hiç beklenmedik anda her hangi bir hareket sonucunda başlayabilir ve kontrolsüz bir şekilde tekrar son bulabilmektedir. Bir nevi nöbet geçirmekte denilebilir. Halk arasında genelde ağrı kesiciler kullanılarak tedavi uygulanmaktadır.

nevralji

Bu şekilde ağrı kesici kullanmak sadece geçici bir çözümdür, zira ağrı şiddetli olup kısa sürmekte ilaç vücuda yayılıp etkisini göstermeye başlamadan yok olmaktadır. Teknoloji imkanları ise daha gelişmiş, genelde sonuca gidilen, fiziksel ve cerrahi yöntemleri kapsar. Nevraljinin olduğu bölgedeki sinirlere mor ötesi ışın ile müdahale edilir.

Ses frekansları ile rezonans yaparak dalga yayan makinelerle sinir yine fiziksel olarak tedavi edilebilir. Eğer nevralji alkol, sigara ve ya toksin maddelerinden dolayı oluşuyorsa ilk olarak vücudun toksinlerden arındırılması, alkol sigaranın hemen bırakılması gerekmektedir. Nevralji tanımlanamaz bir sebepten dolayı oluyorsa ağrı yapan sinir, cerrahi müdahale ile kesilip alınır. Çeşitli nevraljiler vardır.

Yüz ağrısı

Trigeminal nevralji, ağrılı tik diye de bilinen bu ağrı, çoğunlukla elli yaşın üzerinde görülür. Ağrı, başlangıçta saatlerce, hatta günlerce sürebilir; zamanla geliş sıklığı ve ağrı müddeti azalır. Muayenede hiçbir şey bulunamaz. Fakat ağrının şiddeti o kadar fazladır ki, insanı intihar etmeğe teşebbüs ettirebilir. Umumiyetle bu ağrının sebebi bulunamamaktaysa da, bazı sinir tümör ve kanserlerinde, romatizmal ve immunolojik hastalıklarda görülebilmektedir. Tedavisinde Karbomazepin ve Fenitoin ilaçları oldukça başarılıdır.

Kaburga arası nevraljisi

Özellikle kış aylarında sık rastlanan bir hastalıktır. Soğuk veya başka bir sebeple kaburgalar arası sinirlerde bir iltihap başlamıştır. Ağrı, çok şiddetli ve sinir boyunca yayıldığı için kuşakvaridir. Yan ağrısı, aynı zamanda yanma şeklindedir. Hasta derin nefes alamaz, çünkü her nefes alışta batar gibi ağrıyı hisseder. Ateş ve kırgınlık yoktur.

Herpez zoster nevraljisi

Çoğunlukla kaburgalar arası sinirde iltihap yaparak şiddetli, dokunmakla çok hassas ağrılar meydana getirir. Zamanla, ağrılı bölgede sinirin gidişine uygun olarak, sarı, içi sıvı dolu keseciklerin gelişmesiyle teşhis konulur. Döküntüler ikinci hafta kaybolur fakat ağrılar devam eder. bazen yüz sinirlerini de tutup yüz ve kulakta da şiddetli nevraljilere sebep olabilir. (Bkz. Siyatik) Herpez Zoster’in gözü tutması halinde, muhtelif derecede körlük ortaya çıkabilir.

Çok ızdırap verici bir durumdur. Gözbebeğinde şiddetli batma, gözde kızarma, yanma, ışıktan rahatsız olma, sulanma ve baş ağrısı vardır. Hastanın ızdırabı o kadar çok olur ki baş ağrılarını geçirmek için morfin bile gerekebilir. Göz bebeğinde bulanıklık, iridoksiklit denen göz içi iltihabı, katarakt ve endoftalmi gibi ihtilatlarla körlükler meydana gelebilir. Mutlaka bir göz doktoruna görünmelidir.

Nevralji nedenleri nelerdir?

Sentomatik nevralji hastalık yapıcı bölgesel ya da genel etkenlerden ileri gelebilir. Hastalık yapıcı bölgesel etkenler, donma, üşütme gibi ısısal kökenli ya da sıkışma, ezilme, bir sinirin dış bir darbe, yabancı bir cisim tarafın dan irkitilmesi, ur, anevrizma, kırık kemiğin yer değiştiren parçaları, çok fazla sıkıştırılmış, ya da kötü yerleştirilmiş alçı aracı gibi mekanik kökenli olurlar.

Hastalık yapıcı genel etkenler ise hastalık kökenli frengi, malarya, grip, tifo, paratifo,  dış toksik kökenli ”alkol, tütün, arsenik, kurşun, civa zehirlenmeleri”, iç toksik kökenli ”damla, şeker hastalıkları sonucu yozlaşan metabolizmanın patolojik ürünlerinden doğan zehirlenmeler”  romatizma kökenli olabilirler. Zayıflık, nevrastani, isteri ise nevraljinin meydana gelmesini elverişli kılan sebepler arasındadır.

Nevralji belirtileri nelerdir?

Nevralji ağrısı aniden, çok şiddetli ve çoğu kez dayanılmaz bir şekilde, birkaç saniyeden birkaç dakikaya kadar süren ve yine birdenbire kaybolan nöbetler şeklinde ortaya çıkar. Hareket, yorgunluk, bölgesel basınç, hatta sadece bir öksürük, bir hıçkırık ya da bir esneyiş bile ağrıyı başlatır ya da arttırır. İki nöbet arasında hasta kendini iyi hisseder.

Nasıl tanı konulur?

Sizi muayene eden doktor sizin semptomlarınızdan tanıya gidecektir. Bazı hastalarda tanı konuluncaya kadar bazı dişleri çekilebilir. Bazıları ise KBB uzmanlarınca sinüzit şüphesi ile görülür. Trigeminal nevralji tanısından şüphelenilirse bazı testleri yaptırmanız gerekecek. Yerel doktorunuz sizden CT isteyip herhangi bir kitle olup olmadığını ekarte edecektir. Sizin gönderildiğiniz uzmanda CT de problem görmemesine rağmen damar ve sinir yapılarını daha iyi görmek için MRI isteyecektir.

Nevralji tedavisi

Nevraljinin çok zor olan tedavisi için çeşitli yollara başvurulur. Bunların başlıcaları fizik tedavisi ‘’sıcaklık uygulamaları, röntgen ya da morötesi ışınlarla ışınım, ısı tedavi, galvonoterapi, ses ötesi tedavisi”  ilaç tedavisi ”ağrı dindirici iğneler, B1 vitamini, arı ve yılan zehirleri, kan çekici maddeler ve bölgesel olarak uygulanan ağrı giderici pomatlar” cerrahi işlemler ”ağrı yapan sinirin kesilmesi, bir kısmının alınması, sinirin omurgadaki arka köklerinin kesilmesi”dir.

Eğer nevraljiyi meydana getiren sebep saptanmışsa bunun giderilmesine çalışılır. Örneğin frengi kökenli nevraljide frengiye karşı uygulanan tedavi, damla, şeker gibi hastalıklardan ileri gelen nevraljide ise bu hastalıklara karşı tedavi uygulanır.  Alkol ve tütün kökenli nevraljilerde alkol ve sigara bırakılır. Toksik kurşun kökenli nevraljide süreğen kurşun zehirlenmesine uygulanan tedavi uygulanır.

Nevralji çok sayıda siniri etkileyebilir. Bu açıdan çeşitli nevralji türleri vardır. Örneğin yüzde meydana gelen ve prosopalji adını alan beşinci kafa siniri  tregeminus nevraljisi; bacaklarda görülen ve siyatik adını alan kalça siniri nevraljisi,  kollarda görülen ve brakialji adını alan kol siniri nevraljisi,  göğüste görülen kaburga içi sinirleri nevraljisi başlıca türlerdir. En çok bilinen ve en önemli nevralji türleri beşinci kafa siniri nevraljisi ve kalça siniri nevraljisidir.

Sözlükte "nevralji" ne demek?

1. ( neuron sinir, algos ağrı) sinir üzerinde duyulan, genellikle şiddetli ve batıcı ağrı.

Nevralji kelimesinin ingilizcesi

n. neuralgia
Köken: Fransızca

Son eklenenler

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç